Recensies

Rederijkerkamers in de Zuidelijke Nederlanden: niet helemaal uniek maar wel bijzonder

Om beters wille

Sabrina Corbellini - Anne-Laure van Bruaene, Om beters wille. Rederijkerskamers en de stedelijke cultuur in de Zuidelijke Nederlanden (1400-1600) Amsterdam University Press (2008) ISBN 978905565612, €34,50

’In een Europees landschap van processiebroederschappen, puys marials, sociétés joyeuses en Singschulen was het concept van de rederijkerskamer misschien niet helemaal uniek maar wel bijzonder. Door de sterke institutionalisering, de grote geografische verspreiding, de brede sociale inbedding en de interlokale netwerkvorming was de rederijkerscultuur tegelijkertijd ook voor de dynamische stedelijke cultuur in de Nederlanden’.

Onderzoek in kerkelijke archieven

Op zoek naar het religieus erfgoed

Bram van den Hoven van Genderen - Hildo van Engen en Vincent Robijn, Op zoek naar het religieus erfgoed. Handleiding voor onderzoek in kerkelijke archieven. Op zoek naar... reeks dl. 5, Verloren, Hilversum 2008, ill. 180 bldz. ISBN: 978-90-8704-036-9, €19,00.

De drie Historische Centra of ’Erfgoedhuizen’ uit de provincies Noord-Holland, Zuid-Holland en Utrecht zijn een reeks gestart waarmee ze geïnteresseerden een handreiking willen doen bij het opzetten en uitvoeren van eigen onderzoek naar het verleden.

Pelgrimsonthaal op Rhodos voor het verbreiden van een gunstig zelfbeeld van de Johannieter Orde in het Westen

Die Johanniter und die Wallfahrt

J.A. (Hans) Mol - Jyri Hasecker, Die Johanniter und die Wallfahrt nach Jerusalem (1480-1522). Nova Mediaevalia 5 (V&R Unipress, Göttingen 2008). ISBN 9783899714623. € 49,90.

Pelgrimsopvang en Johannieters lijken bij elkaar te horen. Verplegen was immers de eerste taak waarop de broederschap van Sint Jan zich sinds haar ontstaan had toegelegd.

Vergeten broeders?

The Other Friars

Krijn Pansters - F. Andrews, The other friars. Carmelite, Augustinian, Sack and Pied friars in the Middle Ages (The Boydell Press, Woodbridge 2006), 261 p, ISBN: 1843832585. £25,00.

Als onderzoeker van de vroeg-franciscaanse geschiedenis en theologie was ik zeer geïnteresseerd in een boek dat de vroege geschiedenis van de ’andere’, maar soortgelijke, broederschappen bestudeert.

Moraliteyt saelt wesen

Moraliteyt saelt wesen

Carla Kwakman - Petty Bange, Moraliteyt saelt wesen. Het laat-middeleeuwse moralistische discours in de Nederlanden (Hilversum Verloren 2007), 271 p. ill. Middeleeuwse studies en bronnen XCIX. ISBN 9789065509611. €27,00

In de reeks ’Middeleeuwse studies en bronnen’ verscheen in 2007 een nieuwe bijdrage van de hand van Petty Bange. Het boek is een vervolg op Banges proefschrift waarin zij Latijnse en Middelnederlandse speculum/spiegelteksten behandelde.

De premonstratenzer strijd om te overleven

Werkgroep Norbertijner Geschiedenis in de Nederlanden

Janick Appelmans - H. Janssens, De strijd om te overleven. Bijdragen van de contactdag 17 (Averbode: Werkgroep Norbertijner Geschiedenis in de Nederlanden, 2007) 71 p.

De zeventiende editie van de bijdragen van de contactdag van de Werkgroep Norbertijner Geschiedenis in de Nederlanden handelt over De Strijd om te overleven. De lezer denkt hierbij uiteraard vooral aan de opheffing van de religieuze instellingen tijdens de Franse Revolutie en aan de moeizame heropstanding van een aantal abdijen in de negentiende eeuw.

Op de grens van twee werelden

Verborgen vrouwen

Madelon van Luijk - Anneke B. Mulder-Bakker, Verborgen vrouwen. Kluizenaressen in de middeleeuwse stad (Hilversum 2007) Middeleeuwse Studies en Bronnen CVI 160 p. ill. ISBN 9789065509963. €19,00

Verborgen vrouwen is een bewerking van de studie Lives of the Anchoresses. The Rise of the Urban Recluse in Medieval Europe, door Mulder-Bakker in 2005 gepubliceerd. De Nederlandstalige publicatie heeft een breder publiek voor ogen dan haar wetenschappelijke voorganger.

Acht eeuwen Minderbroeders stevig institutioneel onderbouwd

Acht eeuwen Minderbroeders

Janick Appelmans - Jan A. De Kok, Acht eeuwen Minderbroeders in Nederland. (Hilversum: Verloren, 2007) 631 p. ill. index ISBN 978-90-8704-017-8 €39,00

Acht eeuwen Minderbroeders in Nederland mag dan wel een dikke turf van meer dan zeshonderd pagina’s zijn, toch is de subtitel Een oriëntatie terecht gekozen. Auteur Jan A. De Kok schreef een vlot en inspirerend boek, waarin hij zowel het overzicht behield als rekening hield met veel facetten die de geschiedenis van de volgelingen van Franciscus in Nederland vorm gaven. De eerste negen kapittels handelen over de middeleeuwse geschiedenis tot de Reformatie.

Brede maar slordige studie over de Zwolse kerkelijke instellingen

Uit vrije wil en voor zijn zieleheil

Hildo van Engen en Madelon van Luijk - Ingrid Wormgoor, Uit vrije wil en voor zijn zielenheil. Kerkelijke instellingen in Zwolle en hun functioneren binnen de stedelijke samenleving tot 1580 (Zwolle: Waanders, 2007) 527 p. ill index ISBN 978-90-400-8279-5

Uit vrije wil en voor zijn zielenheil is de handelseditie van de dissertatie waarop Ingrid Wormgoor vorig jaar promoveerde in Groningen. Het wordt hier besproken door twee recensenten, die pas op het laatste moment ontdekten dat zij met hetzelfde doel met dit boek in de weer waren, en toen besloten hun beider aantekeningen in één bespreking onder te brengen.

De luister van de Middelburgse abdij door de eeuwen heen

Abdij van Middelburg

Janick Appelmans - Jeanine Dekker en Katie Heyning (ed.), De Abdij van Middelburg (Utrecht: Matrijs, 2006) 320 p. ill krtn index ISBN 90-5349-296-6

De voormalige norbertijnenabdij van Middelburg is zonder twijfel één van de best bewaarde kloosters van Nederland. Onder impuls van de Stichting Abdijboek kwam in 2006 een wetenschappelijk verantwoord en mooi geïllustreerd boek op de markt, dat de geschiedenis van het Zeeuwse abdijcomplex voor een breed publiek toegankelijk maakt.